Reklama

Niedziela w Warszawie

Prymas – feminista?

O tym, czy bł. kard. Stefana Wyszyńskiego można nazwać pierwszym katolickim feministą rozmawiano w czasie spotkania w Muzeum Jana Pawła II i Prymasa Wyszyńskiego na Wilanowie. Gościem specjalnym była Anna Rastawicka z Instytutu Prymasa Wyszyńskiego, która przez 12 lat współpracowała z Prymasem Tysiąclecia.

2026-03-08 21:52

[ TEMATY ]

bł. kard. Stefan Wyszyński

Grzegorz Polak

Anna Rastawicka

Łukasz Krzysztofka/Niedziela

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Spotkanie poprowadził Grzegorz Polak, wicedyrektor wilanowskiego muzeum, który podkreślił, że kard. Wyszyński już wiele lat temu opowiadał się za równouprawnieniem kobiet i walczył z mizoginizmem, czyli pogardą i uprzedzeniami wobec kobiet. Prymas zaznaczał, że rozwój i aspiracje społeczne współczesnych kobiet muszą być przez Kościół należycie zrozumiane i doceniane.

Wicedyrektor Mt 5,14 przytoczył słowa kard. Wyszyńskiego, w których wyraża się jego wielki szacunek wobec kobiet: „Zapamiętaj sobie, ilekroć wchodzi do twego pokoju kobieta, zawsze wstań. Chociaż byłbyś najbardziej zajęty, wstań bez względu na to, czy weszła matka przyłożona, czy siostra Kleofasa. która pali w piecu. Pamiętaj, że przypomina ci ona zawsze Służebnicę Pańską, na imię której Kościół wstaje. Pamiętaj, że w ten sposób płacisz dług czci twojej Niepokalanej Matce, z którą ściślej jest związana ta niewiasta niż ty. W ten sposób płacisz dług wobec twej rodzonej matki, która ci usłużyła własną krwią i ciałem. Wstań i nie ociągaj się, pokonaj twą męską wyniosłość i władztwo”.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Reklama

- Jeszcze przed Soborem Watykańskim II nie do pomyślenia było, żeby świeccy, a zwłaszcza kobiety, studiowali teologię. To było zarezerwowane dla księży. A kard. Wyszyński w lutym 1962 r. w dyskusji nad schematem o studiach akademickich napisał: „Trzeba otwierać wydziały filozofii i teologii dla świeckich z osobnym programem dostosowanym do potrzeb ludzi świeckich. Dopuszczenie świeckich do doktoratu z teologii, także kobiet, jest bardzo godne zalecenia”. Zwróćmy uwagę, że ten postulat soborowy zgłosił Prymas - przywódca Kościoła, uznawanego na Zachodzie za zacofany i konserwatywny – podkreślił Polak.

Zacytował również przemówienie kard. Wyszyńskiego do księży z 1957 r., w którym Prymas mówił, iż „koncepcja katolicka, chrześcijańska kobiety, każe nam pamiętać, że właściwie był jeden akt stworzenia, akt, który równa mężczyznę i kobietę, bo Bóg jest autorem istnieniem istnienia ich obojga. Oboje są stworzeni na obraz i podobieństwo Boże. Oboje są istotowo, co do natury, równymi sobie ludźmi. Oboje mają wyznaczone sobie jedno wspólne zadanie: Rośnijcie i mnóżcie się. I to drugie zadanie: Czyńcie sobie ziemię poddaną. To jest powiedziane w liczbie mnogiej, jest skierowane do obojga”.

Grzegorz Polak podkreślił także nowatorstwo postulatu Prymasa dotyczącego kobiet w czasach, kiedy w wychowaniu seminaryjnym mocno akcentowano unikanie kobiet.

- Prymas mówił coś przeciwnego. Nie tyle ucieczka, ile umiejętny stosunek do kobiety, rozmowy z kobietą bardziej szlachetne, bardziej godne dla obojga stron – zaznaczył prowadzący spotkanie.

W drugiej części spotkania swoimi wspomnieniami ze słuchaczami podzieliła się Anna Rastawicka. Podkreśliła, że kard. Wyszyński ogromnie tęsknił za swoją przedwcześnie zmarłą matką.

Reklama

- Od dziecka wzrastał w świecie kobiecym, przede wszystkim jego miłością do końca życia była matka, a także siostry. Bardzo je kochał, chciał, żeby się z nim bawiły. Do końca życia Prymas wspominał swoją matkę. W 1977 r., kiedy po ciężkiej chorobie był w Choszczówce na rekonwalescencji w domu Instytutu, pewnego dnia był bardzo smutny. Martwiłyśmy się, czy to nie jest powrót choroby. I zapytałyśmy Ojca, bo tak mówiłyśmy do niego: Co się stało? Dlaczego jest taki smutny? A Prymas mówi: Czy wy wiecie, co to znaczy 69 lat tęsknoty za matką? Dziś jest rocznica, kiedy umarła moja matka. To był 31 października – wspominała Anna Rastawicka.

Dodała, że Prymas opowiadał, iż w czasie uwięzienia opuścili go mężczyźni, miał na myśli biskupów, a zostały przy nim tylko kobiety, jak przy krzyżu Chrystusa.

- Ojcu chodziło o Instytut, który modlił się za niego dniem i nocą na Jasnej Górze, a Maria Okońska i Maria Wantowska zdobyły przepustki i pojechały do internowanego Prymasa do Komańczy – mówiła pani Rastawicka.

Przypomniała również genezę Ósemki, która stała się zalążkiem dzisiejszego Instytutu Prymasa Wyszyńskiego. To dzięki pracy i zaangażowaniu członkiń Instytutu zachowały się kazania i przemówienia Prymasa.

- W1957 r. dostałyśmy pierwszy magnetofon z Ameryki od ks. Zdzisława Peszkowskiego i zaczęło się nagrywanie. Członkini Instytutu Krystyna Szajer najczęściej nastawiała magnetofon ks. prałatowi Padaczowi, kapelanowi, który nie bardzo umiał się posługiwać tym urządzeniem, więc pokazywała, którym klawiszem nacisnąć, żeby zacząć, a którym, żeby zakończyć. Kiedy nie było jeszcze magnetofonu, to nagrywane były kazania z głośników. Dlatego taśmy, które zachowały się, są z takim pogłosem – opowiadała A. Rastawicka.

- Mamy około tysiąc taśm magnetofonowych z kazaniami Księdza Prymasa, 11 tys. kazań autoryzowanych i drugie tyle kazań nieautoryzowanych. Obecnie wydajemy Dzieła Zebrane, już są 23 tomy, a jeszcze raz tyle jest w opracowaniu. Instytutowi zawdzięczamy także wszystkie zdjęcia prywatne Prymasa – dodała.

Anna Rastawicka podzieliła się także wspomnieniami ze swoich osobistych spotkań z bł. kard. Wyszyńskim, począwszy od swojego bierzmowania w parafii na Kamionku. Podkreśliła, że Prymas był osobą bardzo serdeczną, skracającą dystans, z dużym poczuciem humoru i wielką empatią.

Oceń: +15 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Dni bł. kard. Wyszyńskiego w Rzymie: to miasto było dla niego oknem na świat

Modlitwa o kanonizację kard. Stefana Wyszyńskiego oraz cykl spotkań przybliżających jego życie i nauczanie miały miejsce w Rzymie. Swym świadectwem dzieliła się Anna Rastawicka, wieloletnia współpracowniczka błogosławionego kardynała. Członkini Instytutu Prymasa Wyszyńskiego spotkała się m.in. z prefektem Dykasterii Spraw Kanonizacyjnych, ambasadorem Polski przy Stolicy Apostolskiej, dziećmi ze szkoły polskiej, kapłanami studiującymi w Rzymie oraz z rzymską Polonią.

W czasie spotkania, które odbyło się w siedzibie watykańskiej dykasterii, kard. Marcello Semeraro wyznał, że postać bł. kard. Wyszyńskiego jest mu bliska. „Spotkałem się z jego świadectwem w czasie moich studiów seminaryjnych. Patrzyliśmy wówczas na trudności, którym musiał stawić czoło, na jego miłość do Kościoła i oddanie narodowi. Pokazywał swym życiem, że miłość do Boga przekłada się na oddanie ludowi, który Mu powierzył” - powiedział prefekt Dykasterii Spraw Kanonizacyjnych w czasie spotkania z delegacją Instytutu Prymasa Wyszyńskiego. Kard. Semeraro wyznał, że kilka dni przed liturgicznym wspomnieniem błogosławionego kardynała, które przypada 28 maja, użył w czasie jednej z Mszy tiary, którą nosił w czasie uroczystości beatyfikacyjnych w Warszawie. „Modlimy się i czekamy na kanonizację” - powiedziała Anna Rastawicka, informując kardynała o rozszerzającym się kulcie Prymasa Tysiąclecia. Przypomniała, że w katedrze warszawskiej, w każdy wtorek trwa modlitwa o kanonizację. „Przychodzi wiele osób, które na grobie błogosławionego kardynała składają prośby i dziękczynienie” - zaznaczyła, podkreślając, że takich modlitewnych karteczek zebrano już 7 tys. Współpracowniczka kard. Wyszyńskiego podzieliła się też radością z faktu, że w Polsce są już trzy sanktuaria pod wezwaniem błogosławionego kardynała.
CZYTAJ DALEJ

Badania: Wiara czynnikiem chroniącym zdrowie psychiczne młodzieży

2026-03-21 07:13

[ TEMATY ]

wiara

młodzież

Vatican Media

Niemieccy naukowcy zbadali, jak w ciągu ostatnich dziesięcioleci zmieniały się cele wychowania i przekazywane młodym wartości, by sprawdzić wpływ tych zmian na zdrowie psychiczne. Wyniki są jednoznaczne: religijność w procesie wychowawczym działa jako istotny czynnik ochronny przed zaburzeniami lękowymi u dzieci i młodzieży.

Portal katholisch.de przywołuje badania naukowców z Uniwersytetu Ruhry w Bochum. Okazało się, że kraje, w których religia najszybciej traciła na znaczeniu jako cel wychowawczy, odnotowały jednocześnie najwyższy wzrost zachorowań na zaburzenia lękowe.
CZYTAJ DALEJ

Lekkoatletyczne HMŚ - brązowy medal polskiej sztafety mieszanej!

2026-03-21 13:26

[ TEMATY ]

lekkoatletyka

PAP/Radek Pietruszka

Kajetan Kajetanowicz (L), Anna Gryc (2L), Marcin Karolewski (2P) i Justyna Święty-Ersetic (P)

Kajetan Kajetanowicz (L), Anna Gryc (2L), Marcin Karolewski (2P) i Justyna Święty-Ersetic (P)

Polska sztafeta mieszana 4x400 m w składzie Kajetan Duszyński, Anna Gryc, Marcin Karolewski i Justyna Święty-Ersetic zdobyła brązowy medal halowych mistrzostw świata w Toruniu. - Po tylu latach w sporcie nadal mnie to mocno wzrusza, sama nie sądziłam, że aż tak - powiedziała Święty-Ersetic.

Początkowo biało-czerwoni zajęli czwarte miejsce, ale awansowali o jedną lokatę po dyskwalifikacji Jamajki.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję