Nie z każdej konferencji wraca się z poczuciem, że usłyszało się coś naprawdę ważnego. Z Krakowa wyjeżdżałam właśnie z takim przeświadczeniem. XX jubileuszowa Konferencja Naukowa Etyki Mediów na Uniwersytecie Papieskim Jana Pawła II, odbywająca się pod hasłem „Wartość mediów – wartości w mediach”, okazała się nie tylko wydarzeniem naukowym, ale także przestrzenią głębokiego namysłu nad kondycją współczesnych mediów. W tym właśnie gronie miałam także okazję mówić o kanale Rymanowski Live jako przestrzeni artykulacji wartości w polskiej debacie publicznej.

Już sam początek tej konferencji miał w sobie coś symbolicznego. Po uroczystym otwarciu odbył się panel „W poszukiwaniu wartości mediów” z udziałem kard. Grzegorza Rysia, prof. Iwony Hofman, red. Brygidy Grysiak, red. Marka Zająca oraz przedstawicielki Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. I właśnie to otwarcie wydało mi się znaczące, bo zamiast kolejnej, przewidywalnej opowieści o upadku mediów, ich kryzysie i obniżaniu standardów, usłyszeliśmy pytanie znacznie poważniejsze: jak ocalić sens mediów, ich wiarygodność i odpowiedzialność. Może dlatego wracała do mnie przez cały czas jedna myśl: media, wbrew temu, co tak często próbuje się dziś wmówić, nie zawsze są przestrzenią wyzutą z wartości. Przeciwnie, wartości są w nich obecne, choć nie zawsze wypowiedziane wprost. Raz ujawniają się jako prawda, innym razem jako odpowiedzialność, troska o wspólnotę, spór o granice wolności słowa albo pytanie o dobro wspólne. I właśnie dlatego debata o mediach wcale nie jest debatą techniczną. Jest debatą o człowieku.

Program konferencji był najlepszym dowodem na to, jak szeroko trzeba dziś myśleć o etyce mediów. W sesjach plenarnych i tematycznych powracały zagadnienia prawdy i manipulacji, autentyczności, wiarygodności, konfliktu wartości, edukacji medialnej, odpowiedzialności algorytmów, relacji między obrazem a narracją oraz wpływu sztucznej inteligencji na praktykę dziennikarską i badawczą. To nie były abstrakcyjne dyskusje dla wąskiego grona specjalistów. To były bardzo konkretne pytania o to, co dzieje się z człowiekiem w świecie cyfrowym, kto kształtuje jego wyobraźnię i kto ustala hierarchię rzeczy ważnych. W wielu wystąpieniach wybrzmiewała nie tylko krytyka współczesnych mediów, ale także namysł nad ich powinnością. Kiedy słucha się referatów o odpowiedzialności dziennikarzy, o granicach pokazywania przemocy, o kłamstwie w mediach instytucjonalnych, o algorytmizacji komunikacji czy o medialnym kształtowaniu hierarchii ważności, trudno nie dojść do wniosku, że media pozostają jednym z najważniejszych miejsc formowania sumienia współczesnego społeczeństwa.

Z tego przekonania wyrósł także mój referat poświęcony kanałowi na YouTube Rymanowski Live. Jego punktem wyjścia była obserwacja, że współczesna debata publiczna coraz wyraźniej przenosi się do mediów cyfrowych, a YouTube przestał być jedynie serwisem wideo i stał się przestrzenią rozmowy, komentarza oraz budowania wspólnot interpretacyjnych wokół spraw politycznych, społecznych, kulturowych i religijnych. W tej perspektywie autorskie kanały dziennikarskie nie są już tylko nowym sposobem dystrybucji treści, lecz miejscem artykulacji wartości w sferze publicznej.

W swoim badaniu przyjęłam, że Rymanowski Live nie jest neutralnym narzędziem prezentacji poglądów, ale współtworzy aksjologiczny porządek debaty publicznej przez dobór tematów, gości i sposób prowadzenia rozmowy. Chciałam zobaczyć, jak wartości są nazywane, porządkowane i hierarchizowane w wybranych rozmowach indywidualnych oraz jaką rolę odgrywa w tym sam prowadzący. Analizie poddałam rozmowy z okresu od listopada 2025 do kwietnia 2026, porządkując materiał w trzech obszarach: „Polityka i państwo”, „Religia, kultura, tradycja” oraz „Jednostka i społeczeństwo”. To właśnie kategoria „Religia, kultura, tradycja” okazała się znacząca, pokazała bowiem bardzo wyraźnie, że religia nie znika z debaty internetowej, lecz nadal pozostaje istotnym językiem interpretacji świata, historii i ludzkiego doświadczenia.

Wniosek? Rymanowski Live nie tylko przekazuje wartości i treści religijne, ale także umozliwia ich publiczne rozumienie poprzez określone interpretacje. Z medioznawczego punktu widzenia oznacza to, że aksjologia nie jest tam dodatkiem do rozmowy, ale jedną z zasad porządkujących cały dyskurs. Innymi słowy, wartości nie pojawiają się tam przypadkiem, lecz współtworzą ramę, w której odbiorca uczy się patrzeć na świat.

W tym sensie bardzo ważna jest także rola samego Bogdana Rymanowskiego. Jak sam podkreśla, traktuje rozmowę jako centralną formę swojej pracy dziennikarskiej i wszystkich rozmówców chce traktować w ten sam sposób: ma prawo zadawać każde pytanie. W praktyce oznacza to nie tylko warsztat i doświadczenie, ale także konsekwentne tworzenie przestrzeni, w której wciąż obecne są pytania o prawdę, odpowiedzialność, tożsamość, wspólnotę i sens. W zalewie informacji, uproszczeń i emocjonalnych komunikatów, które codziennie płyną z sieci, taka postawa wydaje się dziś szczególnie cenna. Tworzyć miejsce dla rozmowy o wartościach to nie jest w obecnych realiach gest modny ani łatwy, ale właśnie dlatego tak potrzebny. Bogdan Rymanowski pokazuje, że dziennikarz nadal może nie tylko informować, ale także współtworzyć poważną debatę publiczną i bronić w mediach tego, co istotne.

Właśnie dlatego z Krakowa wracałam z przekonaniem jeszcze mocniejszym niż wcześniej: media nie są aksjologicznie puste. Mogą zniekształcać rzeczywistość, mogą ulegać presji politycznej, ekonomicznej czy algorytmicznej, ale mogą też bronić prawdy, odpowiedzialności i wspólnoty. Mogą ranić, ale mogą także leczyć język debaty publicznej. Mogą pogłębiać chaos, ale mogą również pomagać w odzyskiwaniu sensu.

I może właśnie to jest dziś najważniejsze. Kiedy mówimy o mediach, nie mówimy wyłącznie o przekazie, technologii czy zasięgach. Mówimy o człowieku, o jego sumieniu, o jego zdolności rozpoznawania dobra i zła, prawdy i manipulacji. Dlatego pytanie o wartości w mediach nie jest pytaniem pobocznym. Jest jednym z najważniejszych pytań współczesności. Bo media też mają sumienie.