W jubileuszowym roku 100-lecia odzyskania przez Polskę niepodległości nawet groby wyglądają inaczej. W blasku zniczy jaśnieje jakiś element biało-czerwony, a często i kwiaty są w barwach narodowych... bo są groby, które w sposób szczególny wpisały się w historię odzyskanej wolności. Jednym z nich jest grób rodziny Ulmów na cmentarzu w Markowej.

Urodzony w 1900 r. Józef Ulma witał niepodległość Ojczyzny jako pełnoletni obywatel, a następne lata poświęcił ofiarnie dla jej obudowywania. Zaangażowany w życie lokalnej społeczności, wykazał się solidną pracą, ofiarnością i wdrażaniem technicznych nowości. Kiedy w 1935 r. poślubił Wiktorię Niemczak, to w kolejnych latach wolnej Polski przychodziły na świat dzieci, które sprawiały rodzicom radość i dumę, przysparzając oczywiście troski o ich dobre wychowanie. Życie całej Rodziny Ulmów przerwała tragiczna śmierć z rąk niemieckiego okupanta za to, że przyjęli pod swój dach ośmioro Żydów. Tragedia wydarzyła się w wigilię uroczystości Zwiastowania Pańskiego, 24 marca 1944 r. Po rozstrzelaniu Rodzinę Ulmów zakopano w dole przy domu, a dopiero nocą 11 stycznia 1945 r. przewieziono ich doczesne szczątki na cmentarz parafialny, gdzie spoczywają do dziś. Osobliwy to grób. Pod betonowym krzyżem widnieją trzy tablice. Na jednej z nich dosadny napis: „Tu spoczywa rodzina Józefa Ulmy wymordowana przez zbirów Hitlera”. Na cokole wokół grobu są liczne małe kamyki – znak pamięci zostawiony przez Żydów odwiedzających grób; po obu stronach tablic widnieją biało-czerwone szarfy, a na czerwonych zniczach wymowna data: 1918-2018. Przestrzeń wypełniają biało-czerwone wrzosy posadzone na okoliczność jubileuszowych Zaduszek.

Kiedy do Markowej przyjechali delegaci III Ogólnopolskiego Zjazdu Stowarzyszenia Polskich Sprawiedliwych, a z nimi przedstawiciele władz ministerialnych i wojewódzkich, to delegaci do grobu Rodziny Ulmów – też Sprawiedliwych wśród Narodów Świata – pod przewodnictwem abp. Adama Szala modlili się o beatyfikację Sług Bożych i złożyli wieniec oraz zapalone znicze. Rzeczywiście Grób Ulmów wygląda imponująco w jubileuszowym roku.