Niestety, większość z nas nie bada go regularnie, a fakt, że nadciśnienie jest chorobą, którą trzeba leczyć, nie dla wszystkich jest oczywisty. Tymczasem utrzymujące się przez dłuższy czas wysokie ciśnienie tętnicze jest czynnikiem ryzyka groźnych chorób i może doprowadzić do zawału serca, udaru mózgu, niewydolności nerek, uszkodzenia narządu wzroku.

Nie zawsze są objawy

Wysokie ciśnienie może powodować takie objawy, jak: bóle i zawroty głowy, uczucie drętwienia i mrowienia rąk lub stóp, szybkie męczenie się, ale może też przebiegać bezobjawowo. Dlatego regularne mierzenie ciśnienia powinno być naszym nawykiem, a utrzymujące się przez jakiś czas jego podwyższone wartości – powodem do konsultacji z lekarzem.

Jakie są normy?

Wysokość ciśnienia tętniczego jest wyrażana dwiema wartościami – ciśnienia skurczowego i rozkurczowego – i mierzona w milimetrach słupka rtęci. Inne normy określone są dla dorosłych, inne dla dzieci i młodzieży. U osoby dorosłej ciśnienie skurczowe powinno się mieścić w przedziale 120-129 mm/Hg, rozkurczowe – w przedziale 80-94 mm/Hg. Ciśnienie skurczowe w przedziale 130-139 mm/Hg i rozkurczowe 85-89 mm/Hg klasyfikowane jest jako wysokie prawidłowe ciśnienie krwi, ciśnienie o wartości przekraczającej 140/90 mm/Hg klasyfikowane jest natomiast jako nadciśnienie i wymaga konsultacji medycznej.

Jak mierzyć

Do pomiarów potrzebny jest automatyczny ciśnieniomierz, najlepiej naramienny, z właściwie dobranym mankietem. Wartości ciśnienia zmieniają się w ciągu dnia, dlatego najlepiej mierzyć je o stałej porze. Na pół godziny przed pomiarem nie powinniśmy pić kawy, herbaty, alkoholu, nie powinniśmy palić papierosów, wykonywać ćwiczeń ani ciężkiej pracy fizycznej. Ciśnienie mierzymy w pozycji siedzącej, mankiet aparatu powinien znajdować się ok. 2 cm powyżej dołu łokciowego – ważne jest, aby przedramię było oparte na stole, a dłoń nie była zaciśnięta. W trakcie pomiaru nie rozmawiamy. Nieprawidłowo wykonany pomiar da nam fałszywe wyniki, dlatego warto przestrzegać tych zasad. Wiele ciśnieniomierzy ma wbudowaną pamięć przechowującą kilkanaście – kilkadziesiąt wyników, ale dla wygodniejszej analizy wyników w dłuższym czasie i w celu przedstawienia ich lekarzowi warto prowadzić dzienniczek pomiaru ciśnienia.

Jak przeciwdziałać

Nadciśnienie tętnicze może występować u osób mających predyspozycje rodzinne i genetyczne do tej choroby. Bardzo często jest jednak związane z czynnikami, na które mamy wpływ, tj. z otyłością, nadmiernym spożyciem soli, nadużywaniem alkoholu, paleniem papierosów, przeżywaniem stresów psychicznych oraz małą aktywnością fizyczną. Dlatego zarówno w profilaktyce nadciśnienia, jak i podczas jego leczenia warto zadbać o zdrowy styl życia. Jednymi z jego wyznaczników są właściwa masa ciała i utrzymanie w normie wskaźnika BMI. Najwłaściwsze dla osób z nadciśnieniem są dieta DASH i przestrzeganie dziennej normy spożycia soli kuchennej, która – dla osoby zdrowej – wynosi 5 g. Na liście podstawowych zaleceń jest również zaprzestanie palenia papierosów, które przyczynia się do rozwoju nadciśnienia tętniczego, ale również innych chorób. Nieoceniona jest ponadto regularna aktywność fizyczna, której rodzaj i intensywność trzeba dobrać do ogólnego stanu zdrowia i kondycji. Jeżeli do tej pory nie zadbaliśmy o nasze ciśnienie, to przypadający 17 maja Dzień Walki z Nadciśnieniem jest do tego dobrą okazją.

Tekst ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej.