Okazałe tablice Dekalogu stanęły w malowniczym, rzec można – centrum Szańca, na klombie między zabytkowym kościołem, plebanią a Wiejskim Domem Kultury. – To informacja dla każdego, że jesteśmy w parafii, dla której ważne są przykazania i kontekst religijny codzienności – mówi ks. Marek Tazbir, proboszcz w Szańcu. – Kamienne tablice mają budzić sumienie tych, którzy przyjeżdżają i refleksję, jak wygląda moje życie, czy kieruję się w nim dziesięciorgiem przykazań? Mają mobilizować do rachunku sumienia, inspirować poprawę – wyjaśnia. Liczy, że to pytania szczególnie ważne u progu Nowego Roku 2026.

Każda z tablic mierzy ok. 2,4 m wysokości, są wykonane ze specjalnego piaskowca (z tzw. przekwitem żelaza i bazaltem), zabezpieczone przed niszczycielskim działaniem czynników atmosferycznych.

Przybysze, chętnie odwiedzający Szaniec (wciąż znane jest powiedzenie: „Kto ma Chroberz, Książ i Szaniec może iść z królową w taniec”) i kościół słynący historią, chętnie fotografują się przy tablicach.

Ale jest też inny kamień, któremu zdarzyło się zmobilizować potencjalnych turystów. Grupa młodych mężczyzn przybywa do Szańca, proboszcz z radością chce pokazać kościół i jego skarby, ale oni pytają o... „kamień, który przepowiada pogodę”.

Jak ją przepowiada? Już wyjaśniamy: kamień jest mokry – pada deszcz, kamień porusza się – wieje wiatr, kamienia nie widać – jest mgła, kamień rzuca cień – świeci słońce, kamień jest suchy – nie pada.

Kamień prognostyk jest zamocowany tak, aby wiatr faktycznie mógł nim poruszać – chwieje się na długiej łańcuchowej pętli. Jest przedmiotem dowcipów i żartów oraz dumy parafian, podobnie jak kamienne tablice.

Warto dodać, że szaniecki kamień wydobywany w okolicy, stanowił jej bogactwo.

Kamień szeniecki to ceniony piaskowiec o charakterystycznej jasnej barwie, używany przez wieki jako materiał budowlany i rzeźbiarski. Dawne kopalnie w Szańcu działały już od średniowiecza, dostarczając surowca do okolicznych dworów, kościołów i budowli miejskich. Obecnie pozostałości wyrobisk objęte są ochroną w formie rezerwatu przyrody „Owczary”, który chroni unikalne odsłonięcia geologiczne i związane z nimi cenne gatunki roślin. Historia eksploatacji kamienia szenieckiego stanowi ważną część lokalnego dziedzictwa – przypomina o tradycjach kamieniarskich regionu i znaczeniu tego surowca dla rozwoju okolicznych miejscowości.

Trzeba jeszcze dodać, że do 2 lutego w kościele w Szańcu można pomodlić się przy wyjątkowej w diecezji kieleckiej szopce, zbudowanej z autentycznych figurek neapolitańskich, odwołującej się do wydarzeń w Betlejem, rolniczego trudu i wiejskich rzemiosł. Szopka jest rokrocznie rozbudowywana.