Księga Wyjścia, opisując okoliczności ucieczki Izraelitów z Egiptu oraz zawarcie Przymierza i przekazanie tablic z przykazaniami, wkłada w usta Mojżesza piękne określenia Boga, według których jest On „miłosierny i łagodny, nieskory do gniewu, bogaty w łaskę i wierność” (Wj 34, 6). Szczególnie te ostatnie określenia często powracają w Biblii. W polskim tłumaczeniu „łaska i wierność” nie oddają jednak głębi hebrajskiego tekstu: rab hesed we-emet. Hebrajski termin rab, który został tu oddany przez słowo „bogaty”, w rzeczywistości wskazuje na coś wielkiego, obfitującego w coś. Więcej – mówi o Bogu, że obfituje On w te przymioty bardziej niż inni. Czym Bóg bardziej obfituje niż inni? Użyty tu hebrajski termin hesed jest bardzo trudny do jednoznacznego przełożenia. Najczęściej jest tłumaczony jako: łaska, miłosierdzie, dobroć, łaskawość, ale też jako lojalność lub wierność (postawa wobec kogoś). Hebrajskie hesed jest bardziej konsekwencją wyboru, a zatem skoro Bóg wybrał sobie lud izraelski na partnera Przymierza, to otacza go troską, zmiłowaniem i serdecznością. Bóg nie rezygnuje z wcześniejszego wyboru tylko dlatego, że Izrael jest niewierny, raczej wzywa go do nawrócenia i powrotu do pierwotnej serdecznej więzi. Hesed jest więc darem Przymierza i podstawą tej wyjątkowej relacji między Bogiem a Jego ludem. Jest także fundamentem nieustającej miłości Boga wobec narodu i wezwaniem do odwzajemnienia tej miłości. Hesed przejawia się także w aktywnym działaniu na rzecz kontrahenta Przymierza, nawet jeśli on na to nie zasługuje, bo Bóg „bogaty w hesed” nigdy nie ustaje w okazywaniu swej łaski. Drugi hebrajski termin użyty w tym określeniu Boga, czyli emet – zazwyczaj tłumaczone jako prawda lub wiarygodność – także zawiera w sobie więcej treści. Emet wskazuje bowiem na stałość, ciągłość, solidność i oparcie, gdyż słowo to wywodzi się z rdzenia oznaczającego coś stałego, mocnego, na czym można się bezpiecznie oprzeć (podobnie jak nasze słowo „Amen”). Ale mówi też o Bożej wierności, gdyż Bóg zawsze wypełnia swoje obietnice – On nie zmienia zdania i go nie odwołuje.
Wskazanie, że Bóg jest „bogaty (rab) w łaskę (hesed) i wierność (emet)”, mocno podkreśla, iż jest On absolutnie godny zaufania. Ta pewność Bożej postawy wobec Izraela jest niezachwianym fundamentem Przymierza. To właśnie Boże wybranie, stałość w tym wyborze i nieustanne okazywanie dobroci jest dowodem, że Bóg nie jest naiwny w swej miłości do Izraela, ale też nie jest zbyt surowy, raczej szuka okazji, by okazać mu swoje miłosierdzie. Ono nie jest pobłażliwością, lecz jest pokazaniem, że Bóg z tej miłości nie zrezygnuje, choć ma do tego wiele powodów. To zapewnienie, że Boża miłość jest silniejsza niż ludzka niewierność, a Boże obietnice są twardsze niż skała.
Pomóż w rozwoju naszego portalu
