Ingres pierwszego Biskupa Rzeszowskiego do katedry, który miał miejsce 11 kwietnia 1992 r., rozpoczął faktyczne funkcjonowanie diecezji rzeszowskiej, erygowanej przez Ojca Świętego Jana Pawła II, 25 marca 1992 r.
Początki diecezji to przede wszystkim troska o stworzenie bazy materialnej i organizacyjnej. Biskup Rzeszowski musiał najpierw ustanowić podstawowy urząd, niezbędny do funkcjonowania diecezji - Kurię Diecezjalną. Nie miała ona swojej siedziby i korzystała z uprzejmości parafii katedralnej, zajmując 4 salki katechetyczne. W 1995 r., dzięki życzliwości parafii farnej, Kuria otrzymała budynek przy ul. Zamkowej, gdzie znalazły swoją siedzibę wszystkie urzędy i referaty diecezjalne, a także Radio Via, Muzeum Diecezjalne, Sąd Biskupi. Ale pierwszą formalnie powołaną instytucją była Caritas Diecezji Rzeszowskiej, której dyrektorem został ks. Stanisław Słowik, i pełni tę funkcję do dziś, animując najróżniejsze dzieła miłosierdzia, połączone z organizacją i formacją wolontariatu parafialnego, złożonego nie tylko z dorosłych. To m.in. z jego inicjatywy powstały pierwsze w Polsce Szkolne Koła Caritas oraz Caritas Academica. Troska o biednych i potrzebujących jest priorytetem w działalności diecezji. Służy temu Centrum Pomocy Caritas, Ośrodek Rehabilitacyjno-Wypoczynkowy w Myczkowcach (25 czerwca1994 r.), Dom Samotnej Matki (1 października 2000 r.), kuchnie dla ubogich, Stacje Opieki Caritas, Domy Opieki Caritas dla Osób Starszych i Chorych, ośrodki dla młodzieży dotkniętej upośledzeniem oraz Warsztaty Terapii Zajęciowej. Ważną instytucją służącą niepełnosprawnym jest Centrum dla Niepełnosprawnych Caritas, gdzie mają swoją siedzibę i miejsce spotkań najróżniejsze stowarzyszenia i kluby osób chorych i niepełnosprawnych, otoczeni fachową opieką i życzliwością wolontariuszy. Siłę Caritas stanowią Parafialne Oddziały Caritas, podejmujące działania charytatywne w parafiach i animujące organizację pomocy dla dotkniętych nieszczęściami.
Biskup niewiele by zdziałał, gdyby nie miał wokół siebie zaangażowanych i oddanych kapłanów. Dlatego od samego początku wielką troską otaczał Seminarium. Kiedy powstała diecezja, nie było seminarium, a alumni formowali się w Wyższym Seminarium Duchownym w Przemyślu i Tarnowie. Ale już w Wielki Czwartek, 8 kwietnia 1993 r. zostało erygowane Wyższe Seminarium Duchowne w Rzeszowie. Dzięki życzliwości wielu ludzi udało się pozyskać budynek hotelu robotniczego i przystosować go w następnych latach do potrzeb seminaryjnych, dobudowując zaplecze kuchenne oraz kaplicę, a także salę gimnastyczną i aulę. W ciągu 14 lat Seminarium przygotowało 250 kapłanów, co stanowi ponad 1/3 duchowieństwa diecezji. Z uruchomieniem diecezjalnego Seminarium łączyła się troska o przygotowanie odpowiednich kadr tak dla instytucji diecezjalnych, jak i Seminarium. Biskup Rzeszowski zabiega, by jak najwięcej kapłanów mogło podjąć studia specjalistyczne tak na katolickich Uniwersytetach w Polsce, jak i za granicą, szczególnie w Rzymie. Dzięki powołaniu Instytutu Jana Pawła II w Rzeszowie, także księża pracujący w duszpasterstwie mogą podnosić swoje kwalifikacje duszpasterskie. Instytut służy jednak przede wszystkim świeckim.
Wielkim dziełem diecezji jest Katolickie Radio Via, które rozpoczęło swoją działalność 8 grudnia 1994 r., najpierw w Malawie, gdzie znajduje się centrum nadawcze, a potem znalazło swoją siedzibę w budynku Kurii Diecezjalnej w Rzeszowie.
Formacji służą ośrodki rekolekcyjne, jakie powstały w Rzeszowie-Przybyszówce, Kotani, w Desznicy i przy kilku innych parafiach. Przeznaczone są one przede wszystkim na formację dzieci i młodzieży oraz dorosłych.
Wśród dzieł diecezjalnych, jakie powstały w ostatnim czasie, należy także wspomnieć Dom Księży Seniorów (1999-2000), który służy dla kapłanów chorych i emerytów.
Ale diecezja to nie tylko instytucje diecezjalne. To także poszczególne parafie, które ją tworzą. W ciągu 15 ostatnich lat zostało utworzonych 35 nowych parafii, zbudowano ok. 50 nowych kościołów oraz wiele innych obiektów parafialnych. To ogromy wysiłek kapłanów i wiernych świeckich, którzy w trudnym czasie, często w niedostatku, podejmowali ten trud z miłości do Pana Boga i Kościoła.

Teraźniejszość naszej diecezji: