Reklama

Rozmaitości wielkanocne

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

GOK w Zbójnej, prowadzony przez dyrektor Elżbietę Lemańską, już po raz czwarty organizuje przegląd plastyki obrzędowej związanej z Wielkanocą. Współorganizatorami konkursu są szkoły z: Dobregolasu, Kuzi i Zbójnej. Konkurs przebiega pod patronatem wójta gminy Zbójna, przy współudziale Towarzystwa Przyjaciół Ziemi Łomżyńskiej, Muzeum Północno-Mazowieckiego w Łomży oraz Towarzystwa Kultury Kurpiowskiej " Kierec" z Warszawy.

Celem konkursu jest podtrzymywanie i popularyzacja twórczości ludowej związanej ze Świętami Wielkanocnymi i wiosną, wychowanie kontynuatorów tradycji ludowej poprzez zaangażowanie młodego pokolenia oraz podtrzymywanie tradycji w rodzinie. Prace mogą być wykonywane indywidualnie, klasowo, grupowo lub w rodzinach. Zakres konkursu obejmuje symbole plastyczne związane z obrzędowością ludową, a więc palmy, pisanki i ozdoby domu: bukiety, wycinanki, kierce. Prace powstają z myślą o konkursie, a także na sprzedaż. Nagrody przewidziane w konkursie obejmują m.in. dopłaty do przejazdów na wycieczki klasowe.

W Gminnym Ośrodku Kultury w Zbójnej dzieci i młodzież z zapałem przystąpili do pracy. Zajęcia pod okiem instruktorek rękodzieła - pani dyrektor GOK-u Elżbiety Lemańskiej i Renaty Krajewskiej prowadzone są codziennie, aby zdążyć na Niedzielę Palmową. Do konkursu przygotowują się nie tylko dziewczęta, ale także chłopcy. Specjalizują się oni w tworzeniu pisanek. Cienką metalową szpileczką, maczaną w roztopionym wosku pszczelim, "piszą" wzorki oparte na motywach roślinnych, a następnie tak przygotowane wrzucają do barwników. Dawniej był taki zwyczaj na Kurpiach, że rodzice chrzestni w drugi dzień świąt ofiarowali pisanki swoim chrześniakom na wykup.

Dziewczęta ubrane w stroje kurpiowskie - kitel (spódnicę), fartuch, koszulę i wystek (serdak), tak jak to robiły ich mamy i babcie, zręcznie kształtują bibułkowe kwiaty niezbędne do świątecznych palm, bukietów i kierców. Palmy przygotowywane są takich rozmiarów, żeby mogły zmieścić się w domu. Od dawna najbardziej popularnymi palemkami były gałązki porzeczki czy wierzby, które stawiało się w naczyniach z wodą na kilka tygodni przed Niedzielę Palmową, aby zdążyły rozkwitnąć, i już zielone, przystrojone kwiatami z bibułki zanoszono do poświęcenia w kościele w Niedzielę Palmową.

To dzięki modnym od kilku lat konkursom na najwyższą palmę zrodził się wymóg wykonania jej jak największej i najokazalszej, dochodzącej do kilkunastu metrów. Palmy wysokie wykonywano z myślą o dekoracji wnętrz kościołów. W tegorocznym konkursie jedną z kategorii są palmy klasowe - w związku z tym, jeśli robi to cała klasa, może pozwolić sobie na wykonanie palmy wysokiej. Jednakże i tu przewidziano pewne ograniczenia - przyjęto zasadę, aby nie była ona wyższa niż 4 m. Taka wysokość wystarczy w zupełności do dekoracji kościoła. Palmy wykonywane są z zielonych części roślin - borówek, gałązek świerku czy jałowca, ozdabia się je wstążkami i kwiatami z bibuły. Trzon takiej palmy stanowi sosna, która ma piękną koronę i to ona nadaje główny urok dziełu. Dawniej, kiedy zima była ciężka i w lasach jeszcze leżał śnieg, palmy wykonywano jedynie z bibułkowych kwiatów. Były one zdobione według pomysłu i smaku plastycznego twórcy. Jednakże i tu obowiązywała pewna systematyzacja - pewien porządek plastyczny, nie można używać za dużo kolorów, a jeżeli już, to należało trzymać się określonej tonacji barw i rodzaj wykonywanych kwiatów.

Tradycja wiosennych porządków i bielenie chat nakazywały zmianę wystroju kurpiowskich chat. Wyrzucano wyblakłe bukiety, wycinanki i stawiano nowe. Bukiety z bibułkowych kwiatów wieszano przy krzyżu bądź przy obrazie Matki Bożej. U sufitu wieszano kierce. Ich rolę można próbować przyrównać do ozdobnego żyrandola, który nie służył jednak oświetleniu izby, a jedynie był elementem dekoracyjnym, wykonywanym ze słomek, grochu, fasoli czy kawałków ziemniaków, przypominających po specjalnej obróbce bursztyn. Także dziś z myślą o konkursie młodzież przygotowuje przepiękne kierce, ozdabiając je kolorowymi kwiatami.

Jedną z kategorii konkursowych są wycinanki z papieru. W zależności od kształtu zwą się lelujami, gwiazdami lub kogutkami. To zajęcie pracochłonne, wymagające wielkiej wyobraźni - mówi Dominika Serafin, przygotowująca kolorowe wycinanki do konkursu.

Konkurs "Rozmaitości Wielkanocnych" zostanie rozstrzygnięty w Niedzielę Palmową w GOK-u w Zbójnej.

Jak powiedziała Elżbieta Lemańska - główny organizator tego przedsięwzięcia podczas przeglądów wyłaniane są prawdziwe talenty plastyczne: "Odbudowanie rękodzielnictwa, choćby w zakresie plastyki obrzędowej, pozwoli wyposażyć pięknie i tradycyjnie kwatery agroturystyczne, a myślę, że takich będzie coraz więcej powstawać na naszym terenie i pod tym kątem warto byłoby, aby dzieci odnawiały te tradycje, bo z czasem przyniesie im to chleb".

Na Kurpiach okres Wielkiego Tygodnia, czas szczególnie związany z wiarą i z Kościołem, przeżywany jest wyjątkowo. Towarzyszące mu konkursy i przeglądy związane z Wielkanocą są tam już tradycją, a tamtejszy lud umie pogodzić ten szczególny czas modlitwy z wiosennymi porządkami domowymi.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2002-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Po aktach przemocy w szkołach sieci handlowe wycofują asortyment na Halloween

2026-10-15 07:08

[ TEMATY ]

Halloween

pixabay.com

Po aktach przemocy w szkołach sieci handlowe w Polsce wycofują ze sprzedaży asortyment na Halloween – kostiumy, maski i produkty imitujące niebezpieczne narzędzia. Takie decyzje podjęły m.in.: Biedronka, Carrefour Polska, SMYK i Action.

W ubiegłym tygodniu w Polsce doszło do kilku aktów przemocy w szkołach z użyciem ostrych narzędzi. W wyniku jednego ze zdarzeń zmarła 37-letnia pracownica szkoły.
CZYTAJ DALEJ

Prawda mówiona w oczy kosztuje

[ TEMATY ]

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

geralt/pixabay

Lekcjonarz otwiera dziś lekturę Listu do Efezjan od jego wielkiego berakah, błogosławieństwa, które w greckim oryginale jest jednym zdaniem długim na dwanaście wersetów, jakby autor nie chciał przerywać oddechu uwielbienia. „Niech będzie błogosławiony Bóg i Ojciec Pana naszego, Jezusa Chrystusa; On napełnił nas wszelkim błogosławieństwem duchowym na wyżynach niebieskich - w Chrystusie”. Formuła „w Chrystusie” powraca w tym hymnie jak refren. Wszystko, co Bóg czyni, czyni „w Nim”. Wybranie, przeznaczenie, odkupienie, objawienie, zjednoczenie. „W Nim bowiem wybrał nas przed założeniem świata, abyśmy byli święci i nieskalani przed Jego obliczem”. Wybranie wyprzedza stworzenie, zanim był świat, był zamysł miłości o nas. Ta prawda, u Pawła będąca czystą pociechą, stała się w dziejach teologii polem najcięższych sporów o predestynację. Hymn Efezjan pozostaje najlepszym korektorem ich tonu, bo mówi o przeznaczeniu wyłącznie językiem doksologii: „ku chwale majestatu swej łaski”. Cel wybrania jest adopcyjny: „z miłości przeznaczył nas dla siebie jako przybranych synów”. Prawnik usłyszy tu huiothesia, adopcję, instytucję, którą świat grecko-rzymski znał doskonale (i którą Rzym cenił tak, że adoptowani zasiadali na tronie cezarów). Łaska posługuje się jej figurą, by wyrazić rzecz niesłychaną, status dziecka nadany aktem miłości Ojca. „W Nim mamy odkupienie przez Jego krew - odpuszczenie występków, według bogactwa Jego łaski”. Apolytrōsis to wykup z niewoli. Cena została wymieniona. Zwieńczeniem hymnu jest słowo, które nadało tytuł całym epokom teologii: Bóg oznajmił „tajemnicę swej woli według swego postanowienia, które przedtem w Nim powziął dla dokonania pełni czasów, aby wszystko na nowo zjednoczyć w Chrystusie jako Głowie: to, co w niebiosach, i to, co na ziemi”. Grecki czasownik anakephalaiōsasthai, zjednoczyć pod jedną głową, Wulgata odda przez instaurare omnia in Christo. Ireneusz zbuduje na nim swoją teologię rekapitulacji, a Pius X uczyni zeń program pontyfikatu. Dzisiejsza patronka, Teresa z Avili, mistrzyni twierdzy wewnętrznej, dopowiada temu kosmicznemu hymnowi wymiar najmniejszy i największy zarazem. Zjednoczenie wszystkiego w Chrystusie zaczyna się w komnatach ludzkiej duszy, gdzie mieszka Król.
CZYTAJ DALEJ

Bp Crociata w Brukseli podczas Mszy za Europę: potrzebna nowa solidarność – z ofiarami, nie z katami

2026-10-15 19:59

[ TEMATY ]

Europa

COMECE

bp Mariano Crociata

vatican Media

Bp Mariano Crociata

Bp Mariano Crociata

O „nową solidarność - już nie z katami, lecz z ofiarami” apelował bp Mariano Crociata, przewodniczący Komisji Episkopatów Unii Europejskiej (COMECE), podczas dorocznej Mszy św. w intencji Europy. Liturgia była celebrowana w czwartek w brukselskim kościele Notre-Dame des Victoires au Sablon i już po raz szósty śpiewał na niej polski chór Domino Cantes.

Msza św. celebrowana była w ramach jesiennego Zgromadzenia Plenarnego COMECE, które obraduje w Brukseli w dniach 14-16 października. Eucharystii przewodniczył bp Crociata, ordynariusz diecezji Latina-Terracina-Sezze-Priverno, stojący na czele COMECE od 2023 r. Koncelebrowali ją biskupi delegaci episkopatów państw UE. Polskę reprezentował bp Janusz Stepnowski, biskup łomżyński. Liturgię, sprawowaną we wspomnienie św. Teresy z Ávila, celebrowano w kilku językach Unii Europejskiej.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję