Inauguracja Roku Wielkich Polaków

Razem z Wami dziękuję Bożej Opatrzności, że przynależę do rodu Polaków. Razem z Wami czuję się dumny, że chrześcijaństwo przenika moje myślenie i napełnia serce. Wydaje się, że nastały czasy, aby mądrzej i ze spokojem radować się wolnością. Tak długo na nią czekaliśmy. Tak ogromną ofiarę na ołtarzu Ojczyzny złożyli nasi rodacy, abyśmy w tej dziejowej sztafecie pokoleń mogli żyć, modlić się, tworzyć, kochać i pracować. Nadszedł też czas, aby uczcić wielkich Polaków, którzy swym życiem i działaniem zapisali piękną kartę historii - mówił o. prof. Andrzej Napiórkowski, przeor Klasztoru Paulinów Na Skałce podczas uroczystości inauguracyjnych Roku Wielkich Polaków Na Skałce w Krakowie.
Na uroczystość z udziałem kard. Stanisława Dziwisza w skałecznym Panteonie Narodowym - obok gospodarzy, przedstawicieli Zakonu Paulinów z generałem o. Izydorem Matuszewskim - przybyli: przedstawiciele Prezydenta RP i rządu, korpusu dyplomatycznego, senatorów i parlamentarzystów, rektorów i profesorów wyższych uczelni, reprezentanci świata kultury, nauki, wojewoda i marszałek województwa małopolskiego, samorządowcy i krakowianie. W patriotyczny nastrój wieczoru, pośród sarkofagów dwunastu wybitnych Polaków wprowadziły uczestników recytacje poetyckie aktorów scen polskich - Jerzego Treli i Krzysztofa Globisza.
O. Napiórkowski wyjaśnił, że ogłoszenie i realizacja kalendarium Roku Wielkich Polaków w rocznicę 750-lecia lokacji miasta Krakowa będzie kształtowaniem własnego pojęcia patriotyzmu i umiłowania Polski oraz uczczeniem tych, którzy tworzyli nasze narodowe dziedzictwo od św. Stanisława Biskupa i Męczennika, który bierzmował nasze dzieje męczeńską śmiercią Na Skałce, przez wiarę Jana Długosza, aż do Jana Pawła II, który nawiedził to miejsce w czerwcu 1979 r. Rok Wielkich Polaków wiąże się także z ogłoszeniem przez parlament roku 2007 Rokiem Stanisława Wyspiańskiego i Karola Szymanowskiego. Na ten rok przypada także 200. rocznica śmierci ojca polskiej geografii Wincentego Pola, 120. rocznica śmierci Józefa I. Kraszewskiego, 110. rocznica śmieci Adama Asnyka oraz innych wielkich Polaków.
Przesłanie prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego, w którym podkreślał szczególne znaczenie Skałki w trudnych czasach niewoli, odczytała min. Elżbieta Jakubiak. „Naród, którego istnienia przez z górą wiek nie uwzględniały mapy polityczne Europy, skupił się wówczas wokół najważniejszych historycznych wielkości, wokół czcigodnej siedziby królewskiej na Wawelu oraz Na Skałce, gdzie zginął męczeńską śmiercią biskup Krakowa św. Stanisław Szczepanowski” - podkreślił Prezydent.
W homilii podczas Liturgii Słowa kard. Stanisław Dziwisz przypomniał, że najstarsze przykłady sztuki i kultury chrześcijańskiej związane są z cmentarzami uznawanymi za miejsca snu, a sama śmierć - za dzień narodzin dla nieba. - Ta krypta to nie nekropolia, miasto zmarłych. Ona jest częścią Kościoła, miastem żyjących w Bogu - podkreślał Metropolita Krakowski. - Natomiast ludzie spoczywający w tej krypcie ukazują całą swą wielkość, ale nie myślimy o nich jak o świętych. Są nam bliscy przez swoje zaangażowanie w dobro, za troskę o kształt swego człowieczeństwa, są bliscy, bo pokazują, że Bóg może powierzyć wielki talent człowiekowi doświadczającemu na innych polach własnej słabości. Uczą pokory i są potężnym źródłem nadziei - powiedział kard. Dziwisz. Nawiązując do miejsca, podkreślał, że tu są korzenie polskiej tożsamości chrześcijańskiej i narodowej. - Człowiek, który padł pod mieczem, nie sięgał po miecz; uległ przemocy, ale jemu samemu przemoc była obca. Dlatego może być najlepszym patronem miejsca, w którym myślimy o kulturze, o której wielokrotnie mówił Ojciec Święty Jan Paweł II, że jest miejscem spotkania, słuchania siebie i szacunku dla odmiennych poglądów. Nie jest miejscem wojny, sięgania po siłę...
Otwarciu Roku Wielkich Polaków towarzyszy wystawa ukazująca projekt rozbudowy Panteonu Narodowego Na Skałce oraz Centrum Edukacyjno-Muzealnego - według koncepcji prof. Witolda Cenckiewicza i dr. Bogusława Podhalańskiego. Na wystawie znajduje się też kamień węgielny poświęcony przez Ojca Świętego Benedykta XVI w maju 2006 r., podczas spotkania z ojcami paulinami w Częstochowie.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

W Eucharystii uczestniczyli przedstawiciele Wojska Polskiego, służb mundurowych, organizacji społecznych, kombatanci, reprezentanci wrocławskich instytucji oraz liczni mieszkańcy miasta. Uroczystość uświetniły poczty sztandarowe.– Gromadzimy się w tej świątyni, aby dziękować Bogu za dar wolnej Ojczyzny. Przeżywamy 108. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości. To dzień szczególny – dzień narodowej pamięci, wdzięczności i dumy – mówił w homilii metropolita wrocławski.Przypomniał, że 11 listopada 1918 r. był dniem odzyskania tego, co przez 123 lata niewoli próbowano nam odebrać – własnego państwa, narodowej suwerenności i prawa do samostanowienia.– Dobrze wiemy, że polska niepodległość została okupiona cierpieniem pokoleń, krwią powstańców, żołnierzy i zesłańców. Ludzi prześladowano za polskość, język, wiarę i miłość do Ojczyzny. Dzisiaj wspominamy tych, którzy w godzinie próby zachowali polską mowę w rodzinnych domach, przekazywali dzieciom historię narodową, bronili wiary i kultury, wychowywali kolejne pokolenia w duchu patriotyzmu – mówił arcybiskup.Przypomniał m.in. postacie Józefa Piłsudskiego, Romana Dmowskiego, Ignacego Paderewskiego, Wincentego Witosa i wielu innych, którzy mimo różnic poglądów potrafili służyć Polsce.– Dzisiaj musimy sobie zadać pytanie: Co uczyniliśmy z darem niepodległości? Czy potrafimy być godnymi dziedzicami tych, którzy ją wywalczyli? Ojczyzna nie jest tylko wspomnieniem przeszłości, ona jest naszą matką. Mamy wobec niej dług wdzięczności – mówił hierarcha.Nawiązał do fragmentu Ewangelii o dziesięciu trędowatych. Wszyscy zostali uzdrowieni przez Jezusa, ale tylko jeden powrócił, by podziękować. Jezus pyta, czy nie dziesięciu zostało oczyszczonych.– To pytanie Jezusa jest pytaniem o ludzką pamięć, o wdzięczność, o zdolność rozpoznania otrzymanego dobra. Te słowa Chrystusa możemy dzisiaj odnieść także do naszej Ojczyzny. A zatem – czy potrafimy powiedzieć Bogu i tym, którzy wywalczyli naszą wolność i niepodległość: dziękujemy za Polskę? Czy ciesząc się z niepodległości, widzimy w niej dar, który trzeba chronić, rozwijać i przekazywać następnym pokoleniom? – pytał metropolita. Tłumaczył, że wdzięczność jest postawą człowieka, który nie zapomina, komu zawdzięcza dobro.– Jest postawą narodu, który zna swoją historię, szanuje swoich bohaterów i nie pozwala, by pamięć o ofierze poprzednich pokoleń została roztrwoniona – podkreślał abp Kupny.Zaznaczył, że dlatego podczas tej Eucharystii chcemy być podobni do uzdrowionego, który powrócił do Jezusa, by Mu podziękować.– Chcemy uklęknąć przed Bogiem i powiedzieć: Panie, dziękujemy Ci za Polskę! Dziękujemy Ci za jej historię, kulturę, chrześcijańskie dziedzictwo, za ludzi, którzy ją budowali, bronili, kochali. I dziękujemy za tych, którzy oddali życie, abyśmy mogli żyć w wolnym kraju – zaznaczył arcybiskup.Zauważył, że nasza wdzięczność musi wyrażać się w postępowaniu. Nie wystarczy raz do roku wywiesić biało-czerwoną flagę, odśpiewać hymnu narodowego czy złożyć bukiet kwiatów pod pomnikiem, choć są to ważne gesty.– Jednak patriotyzm musi być czymś znacznie głębszym. Trzeba to wyraźnie powiedzieć: patriotyzm zaczyna się w rodzinie, szkole, miejscu pracy, w uczciwym wykonywaniu obowiązków, szacunku dla drugiego człowieka oraz odpowiedzialności za słowo i podejmowane decyzje – mówił hierarcha.Podkreślił, że tegoroczne Święto Niepodległości przeżywamy w szczególnych okolicznościach.– Nasza narodowa radość została głęboko naznaczona bólem i żałobą. Wydarzenia, które rozegrały się 7 listopada w Krakowie, w samym centrum tego historycznego miasta, wstrząsnęły całą Polską – mówił arcybiskup, nawiązując do brutalnego zamachu terrorystycznego, w którym zginęło sześć osób, a wiele zostało rannych. Wezwał do modlitwy za tych, którzy stracili życie, oraz za ich rodziny i bliskich. Podkreślił bohaterstwo policjantów, ratowników medycznych i wszystkich, którzy nieśli pomoc.– Wyrażamy wdzięczność tym wszystkim, którzy z narażeniem własnego życia stanęli w obronie innych. Zbrodnia dokonana w Krakowie jest nie tylko tragedią poszczególnych rodzin, ale także bolesną raną zadaną całej wspólnocie. Jest wezwaniem do zastanowienia się nad tym, jaki świat budujemy, jakie wartości przekazujemy młodemu pokoleniu i jak chronimy ludzkie życie oraz bezpieczeństwo naszych obywateli – mówił arcybiskup.Zaznaczył, że nie znamy jeszcze wszystkich odpowiedzi na pytania rodzące się w związku z tą tragedią. Nie powinniśmy więc pochopnie osądzać ani rozpowszechniać nieprawdziwych informacji.– Ale jedno musimy powiedzieć z całą stanowczością: żadna ideologia, żadna osobista frustracja ani żaden konflikt nie dają człowiekowi prawa do odbierania życia niewinnym ludziom. Bo życie ludzkie jest święte. Każde życie – podkreślał arcybiskup.Zauważył, że historia naszej Ojczyzny uczy, iż Polska była szczególnie zagrożona wtedy, gdy brakowało jej jedności, co niejednokrotnie wykorzystywali zaborcy.– Ale historia pokazuje również, że potrafimy się jednoczyć w sprawach najważniejszych. Czy potrafimy to dzisiaj? Czy przez nasze nieodpowiedzialne słowa i działania nie otwieramy pola naszym wrogom, którzy, tak jak w historii, próbują wykorzystać nasze wewnętrzne konflikty i spory? – pytał metropolita i zaznaczył: – Niepodległość odzyskana w 1918 r. była wysiłkiem wielu ludzi, którzy nie zawsze myśleli tak samo. Ale w godzinie historycznej próby potrafili uznać, że Polska jest ważniejsza niż osobiste ambicje. Czy potrafimy dzisiaj wyciągnąć z tego lekcję?Tłumaczył, że nie chodzi o to, by wszyscy mieli takie same poglądy.– Demokracja zakłada bowiem pluralizm. Ale spór nie może niszczyć wspólnoty. Przeciwnik polityczny nie może być nazywany wrogiem Ojczyzny. Możemy różnić się w ocenach, prowadzić trudne debaty, spierać się o kształt państwa, ale nie wolno nam zapominać, że wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za naszą Ojczyznę. Niepodległość nie jest własnością takiej czy innej partii, jednego środowiska ani jednej grupy społecznej. Jest wspólnym dobrem wszystkich Polaków – podkreślał metropolita.Zaznaczył, że Polska potrzebuje mniej wzajemnej pogardy, a więcej szacunku; mniej języka nienawiści, a więcej odpowiedzialności za wypowiadane słowa; mniej egoizmu, a więcej troski o wspólne dobro.– Nie zbudujemy silnego państwa na pogardzie, kłamstwie, poniżaniu przeciwnika, wzajemnym oskarżaniu się i nieustannym podważaniu godności drugiego człowieka. Dlatego potrzebujemy dzisiaj chrześcijańskiego spojrzenia na Ojczyznę. Takiego, które uczy szacunku do każdego człowieka i troski o przyszłość kolejnych pokoleń. Troska o niepodległość musi być troską o moralny fundament państwa i społeczeństwa – przekonywał arcybiskup.Zaznaczył, że niepodległość potrzebuje ludzi uczciwych; rodzin, w których dzieci uczą się miłości i odpowiedzialności; nauczycieli, którzy nie tylko przekazują wiedzę, ale także wychowują; polityków, dla których służba publiczna jest zobowiązaniem, a nie przywilejem; ludzi pracy, budujących pomyślność kraju swoją rzetelnością, a wreszcie – młodego pokolenia.Zwracając się do młodych obecnych na Eucharystii, arcybiskup zaznaczył:– Kochani, Ojczyzna was potrzebuje! Potrzebuje takiej młodzieży, która się nie wstydzi swojej historii, języka, kultury i chrześcijańskich korzeni!Podkreślił, że Kościół nie chce zastępować państwa ani przejmować zadań instytucji publicznych. Nie może jednak milczeć, kiedy zagrożone są wartości, na których powinno się opierać życie społeczne: wolność człowieka, świętość życia, sprawiedliwość, solidarność i odpowiedzialność.– Kościół chce służyć Polsce przez formowanie sumień, wychowanie młodego pokolenia, budowanie pojednania i przypominanie, że człowiek nie jest narzędziem w rękach innych ludzi, lecz osobą obdarzoną niezbywalną godnością. Niepodległość potrzebuje bowiem nie tylko silnych instytucji i dobrze zorganizowanego państwa, lecz także ludzi prawego sumienia – mówił arcybiskup.Wezwał również do modlitwy za sprawujących władzę w naszym państwie, za wojsko, służby mundurowe i wszystkich strzegących bezpieczeństwa Ojczyzny: – Módlmy się za Polskę, aby była krajem wolnym, bezpiecznym, sprawiedliwym i solidarnym. I módlmy się za nas samych, abyśmy nigdy nie zapomnieli, że miłość do Ojczyzny jest zadaniem, które zaczyna się od wierności Bogu, prawdzie i drugiemu człowiekowi.