Diecezja zamojsko-lubaczowska jest stosunkowo młoda. Erygowana została 25 marca 1992 r. mocą bulli Ojca Świętego Jana Pawła II „Totus Tuus Poloniae populus” i włączona do metropolii przemyskiej obrządku łacińskiego. Dziś, już jako diecezja pełnoletnia, oddychająca głęboko dwoma płucami, których centra stanowią Zamość i Lubaczów, z wdzięcznością wspomina Papieża Polaka, który umieścił ją na trasie swojego pielgrzymowania po ziemi ojczystej.
Dnia 2 czerwca 1991 r., na rok przed powołaniem do życia diecezji zamojsko-lubaczowskiej, Ojciec Święty Jan Paweł II przybył do Lubaczowa. Swoją dwudniową wizytę rozpoczął od nawiedzenia prokatedry, gdzie podczas przemówienia wspomniał postać śp. kard. Władysława Rubina, którego ciało spoczywa w jej krypcie. Nawiązał też do wielkich tradycji Kościoła na tych terenach. „Z wielkim wzruszeniem staję w ten niedzielny czerwcowy wieczór w progach prokatedry w Lubaczowie! Wzruszenie to pochodzi również z motywów osobistych - i pozwólcie, że naprzód temu dam wyraz. Po raz pierwszy byłem tutaj 15 września 1958 r., uczestnicząc w srebrnym jubileuszu sakry biskupiej śp. abp. Eugeniusza Baziaka - metropolity lwowskiego. Pamiętam, kiedy świętowaliśmy w Lubaczowie 25-lecie jego biskupiej sakry. Ja sam zaciągnąłem wobec metropolity lwowskiego olbrzymi dług. Dane mi było w dwa tygodnie po owym spotkaniu w lubaczowskiej prokatedrze przyjąć z jego rąk święcenia biskupie w katedrze na Wawelu. Tak. Ogromna jest wymowa tej lubaczowskiej prokatedry” - mówił Papież.
Następnego dnia podczas Mszy św. sprawowanej na lubaczowskim stadionie, w miejscu, gdzie dziś znajdują się kamienny obelisk i metalowy krzyż, upamiętniające pobyt Papieża Polaka, Jan Paweł II nawiązał w homilii do przykazania „Pamiętaj, abyś dzień święty święcił”. Przypominał z mocą: „Kiedy Bóg mówi: «Pamiętaj, abyś dzień święty święcił», słowo Jego nie tylko dotyczy jednego dnia w tygodniu. Dotyczy ono całego charakteru naszego życia. W tym naszym ludzkim życiu nieodzowny jest wymiar świętości. (...) Dzisiaj, kiedy część katolików zaczyna zaniedbywać coniedzielną Mszę św., trzeba nam sobie przypomnieć szczególnie o tej tajemnicy Bożej miłości, jaką zostaliśmy obdarzeni w Chrystusie i która się uobecnia na Jego ołtarzu. Nie łudźmy się: odchodząc od źródeł miłości i świętości, odchodzi się od samego Chrystusa”.
IV pielgrzymce Papieża Jana Pawła II do Ojczyzny, w ramach której odwiedził Lubaczów, towarzyszyły słowa: „Bogu dziękujcie - ducha nie gaście”. Wdzięczność wobec Boga i Ojca Świętego lubaczowianie wyrazili wzniesieniem kościoła pw. św. Karola Boromeusza, patrona Jana Pawła II, i postawieniem przy nim jego pomnika. Władze miasta nadały Papieżowi Polakowi tytuł honorowego obywatela Miasta Lubaczowa, a Zespół Placówek Opiekuńczo-Wychowawczych otrzymał jego imię.

Oprac. Redakcja „Niedzieli Zamojsko-Lubaczowskiej”