Reklama

Czym żyję?

Niedziela Ogólnopolska 47/2011, str. 41

Elżbieta Łozińska
Doradca pedagogiczno-psychologiczny, terapeuta NEST (to program terapeutyczny dla osób dorosłych, które doświadczyły traumatycznych przeżyć), żona, mama Mateusza (11 lat), Marty (7 lat) i Tomka (5 lat); wykłada i prowadzi warsztaty w

Elżbieta Łozińska<br>Doradca pedagogiczno-psychologiczny, terapeuta NEST (to program terapeutyczny dla osób dorosłych, które doświadczyły traumatycznych przeżyć), żona, mama Mateusza (11 lat), Marty (7 lat) i Tomka (5 lat); wykłada i prowadzi warsztaty w
Dodaj nasz portal do preferowanych źródeł Google
Artykuły z niedziela.pl będą pojawiać się częściej w Twoich wynikach wyszukiwania

Na jednym z prowadzonych przeze mnie spotkań warsztatowych wypłynął temat usprawiedliwionych trudnymi okolicznościami kłamstw. Pojawiły się przykłady związane z naszą historią prześladowań i represji: fałszywe świadectwa chrztu dla osób pochodzenia żydowskiego; odpowiadanie przecząco na pytania w pracy: „czy obywatel/ka ma rodzinę za granicą”, mimo że nawet bliscy krewni przebywali np. w USA. Rodziły się więc pytania na dzisiaj: czy żeby coś zyskać, nie można zataić prawdy czy nawet skłamać? Pojawia się tu jednak moralna wątpliwość. Tamto fałszowanie faktów miało na celu obronę życia, ochronę przed lawiną konsekwencji wpływających na byt i bezpieczeństwo czasami nawet wielu osób, miało też miejsce w sytuacji, kiedy machina kłamstwa, uruchomiona przez system totalitarny, stwarzała okoliczności, przed którymi w prawdzie, w imię prawa nie sposób było się obronić.
Chciałabym tutaj - po raz pierwszy na łamach pisma - podzielić się własnym doświadczeniem, kiedy konieczność fałszerstw w konspiracji nie nadwyręża moralnego kręgosłupa i nie uczy kłamania w codzienności.
Kiedy byłam w pierwszych klasach szkoły podstawowej, trwał w Polsce stan wojenny. Był czas, że w naszym domu ukrywał się przewodniczący RKS NSZZ „Solidarność” Regionu Dolny Śląsk. Nie mogłam zapraszać wtedy koleżanek, oficjalnie mieszkał z nami mój wujek, choć zdawałam sobie sprawę, kto nim jest naprawdę. Wkrótce po tym pojawiły się dla mnie większe zadania. Zanoszenie listów żonie ukrywającego się lub zostawienie innej ważnej korespondencji w umówionym miejscu. Nie miałam okazji sprawdzić, czy w notatkach służbowych panów z bezpieki znalazły się informacje o małej dziewczynce z kręconymi włosami, która zjawiała się od czasu do czasu pod konkretnym adresem, ale wyglądało na to, że nikt nie wpadł na pomysł, aby sprawdzić, po co tak naprawdę przychodzę. Zawsze radosna i skacząca po płytkach chodnikowych (tak, aby nie nadepnąć na linie), zapewne nie wyglądałam na mającą poważne zadanie konspiratorkę. A to również było zachowanie zamierzone, mające na celu zmylenie przeciwnika - takie wykreowanie swojego zachowania przydawało się szczególnie wtedy, kiedy było naprawdę niebezpiecznie. Miałam też jednak na wypadek zaczepienia mnie przygotowaną wersję odpowiedzi (idę pobawić się do koleżanek - w tym domu były dwie dziewczynki), inne imię i nazwisko oraz inny adres. Na trasie autobusu, którym przyjeżdżałam, raz wydawało mi się, że ktoś jechał za mną, ale kiedy wysiadłam dwa przystanki wcześniej, nikt za mną nie poszedł.
Kiedy żona osoby aresztowanej była bardzo chora, moja mama, łamiąc zasady konspiracji, wybrała się do tej pani w odwiedziny z lekarstwami i jedzeniem - a dom był okresowo obserwowany. I, niestety, kiedy wyszłyśmy po wizycie, w bramie natknęłyśmy się na patrol. Od dziecka miałam tendencję do zapamiętywania wszelkich szyldów, które mam w zasięgu wzroku - i tak też zapamiętałam, że odbywałyśmy wizytę po sąsiedzku z dentystą. Panowie musieli słyszeć, z którego mniej więcej piętra schodzimy, zaczęłam więc wesoło podskakiwać, na głos cieszyć się, że mam zdrowe ząbki i nie trzeba będzie tu więcej przychodzić. Nie oddaliłyśmy się też nerwowo od bramy, tylko czekałyśmy spokojnie na tramwaj na przystanku tuż pod tą kamienicą. Panowie obserwowali nas jeszcze, ale nie podjęli żadnych działań, by mamę legitymować lub o cokolwiek pytać, pozostawili nas w spokoju.
Jasne zasady konspiracji, tak samo jak trzymanie w sekrecie niespodzianek czy tego, co ktoś dostanie w prezencie, nie uczą kłamstwa, nieuczciwości. Mamy na to w historii wiele pozytywnych przykładów. Ja również, trenując udawanie konspiracyjne, nie nauczyłam się udawania w życiu.
Mogę jednak podzielić się też smutniejszym spostrzeżeniem: że niestety, dla osób słabych psychicznie, mających zaburzony system wartości, którym zabrakło dobrego wychowania i formacji, czas konspiracji - podwójnej tożsamości, ukrywania się - bywał również okazją do kłamstw w życiu osobistym, do podwójnego życia również w rodzinie.
Dlatego w czasach, kiedy nie musimy schodzić do podziemia, starajmy się prowadzić życie oparte na prawdzie i jawności, ponieważ o pułapki łatwo, a zbudowanie raz czegoś na kłamstwie rodzi pokusę ponownych prób. Odzyskanie zaufania jest później często już wręcz niemożliwe.

www.filaryzycia.pl

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2011-12-31 00:00

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Oceń: 0 0 dodaj do źródeł Google

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Miłosierdzie zaczyna się od uważnego spojrzenia

2026-11-15 15:38

ks. Łukasz Romańczuk

Homilię wygłosił o. Wincenty Zakrzewski OCist

Homilię wygłosił o. Wincenty Zakrzewski OCist

Dziś uroczystości odpustowe odbyły się w parafii NMP Matki Bożej Miłosierdzia we Wrocławiu przy ul. Brucknera. Mszy świętej przewodniczył o. Wincenty Zakrzewski OCist, przeor w zakonie cystersów w Szczyrzycu. Podczas Eucharystii modlono się także za zmarłego 6 lat temu kard. Henryka Gulbinowicza.

- Chcemy modlić się w naszych intencjach i prosić Pana Boga o Jego łaski - mówił na wstępie ks. Jan Adamarczuk, proboszcz parafii.
CZYTAJ DALEJ

Uzdrowione oczy idą za Tym, którego zobaczyły najpierw

[ TEMATY ]

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

Karol Porwich/Niedziela

Na ostatnie dwa tygodnie roku liturgicznego Kościół otwiera Apokalipsę, i sam tytuł księgi prostuje jej potoczną reputację: „Objawienie Jezusa Chrystusa, które dał Mu Bóg, aby ukazać swym sługom, co musi stać się niebawem”. Apokalypsis znaczy odsłonięcie, zdjęcie zasłony. Łańcuch przekazu jest wypisany jak w akcie notarialnym, Bóg, Chrystus, anioł, Jan, słudzy. Błogosławieństwo, pierwsze z siedmiu w tej księdze, dotyczy lektury liturgicznej: „błogosławiony, który odczytuje, i ci, którzy słuchają słów proroctwa”. Apokalipsa była pisana do czytania na głos w zgromadzeniu. Jej żywiołem jest liturgia. Pierwszy z siedmiu listów idzie do Efezu, metropolii, którą znamy z Pawłowego listu. Chrystus przedstawia się jako „Ten, który trzyma siedem gwiazd w prawej ręce, który się przechadza wśród siedmiu złotych świeczników”. Kościoły są w Jego dłoni i On chodzi pośród nich. Audyt, który nastąpi, jest audytem Obecnego. Bilans Efezu zaczyna się od aktywów, i są one imponujące: „znam twoje czyny: trud i wytrwałość, i to, że złych nie możesz znieść, i że próbie poddałeś tych, którzy zwą samych siebie apostołami, a nimi nie są, i że ich znalazłeś kłamcami”. Efez jest wspólnotą pracowitą, wytrwałą i doktrynalnie czujną. Umie badać duchy i demaskować fałszywych apostołów (zob. glossę na 13 XI). „Ale mam przeciw tobie to, że odstąpiłeś od twej pierwotnej miłości”. Tēn agapēn sou tēn prōtēn aphēkes, opuściłeś swoją pierwszą miłość. Jedno zdanie przekreśla wagę całego bilansu. Ortodoksja bez żaru, wytrwałość bez serca, czujność bez miłości. Wszystko poprawne i wszystko wystygłe. Diagnoza Efezu jest diagnozą każdego dojrzałego chrześcijaństwa, w którym poprawność przeżyła zakochanie. Terapia jest trzystopniowa: „pamiętaj więc, skąd spadłeś, i nawróć się, i pierwsze czyny podejmij”. Mnēmoneue, metanoēson, poiēson, czyli pamiętaj, nawróć się, czyń. Pierwsza miłość wraca przez pierwsze czyny, drogą, którą odeszła, przez ręce.
CZYTAJ DALEJ

Nawrocki po spotkaniu z prezydent Estonii: musimy zadbać o bezpieczeństwo infrastruktury krytycznej na Bałtyku

2026-11-16 13:45

[ TEMATY ]

Estonia

Karol Nawrocki

PAP/Leszek Szymański

Prezydent RP Karol Nawrocki oraz prezydent Republiki Estońskiej Ulle Madise

Prezydent RP Karol Nawrocki oraz prezydent Republiki Estońskiej Ulle Madise

Musimy wspólnie zadbać o bezpieczeństwo infrastruktury krytycznej na Morzu Bałtyckim - powiedział w poniedziałek prezydent Karol Nawrocki po spotkaniu z prezydent Estonii Ülle Madise. 

Estońska prezydent składa oficjalną wizytę w Polsce; po rozmowie z prezydentem Nawrockim oboje wystąpili na wspólnej konferencji prasowej.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję