W niedzielę 25 września gości, księży, poczty sztandarowe, Sybiraków i ich rodziny oraz wiernych przywitał w świątyni ks. Tadeusz Czyżak, proboszcz parafii.

Uroczystości rozpoczęła Msza św. koncelebrowana w kościele parafialnym Trójcy Przenajświętszej w Rudce, której przewodniczył i homilię wygłosił ks. prał. Tadeusz Syczewski.

– Byli pozbawieni, szacunku, godności, bo byli na swojej ziemi, musieli pozostawić ojczyznę, swoich bliskich, wywiezieni na obcą ziemię, gdzie panowały okropne warunki, głód, chłód, poniżenie przez sowieckich oprawców, a nawet śmierć. (...) Scenariusz wywózek był podobny, stukanie do drzwi w środku nocy, spakowanie się w ciągu 10 minut, płacz dzieci, ujadanie psów – mówił ks. prał. Tadeusz Syczewski.

A wszystko to działo się w lutym 1940 r. przy 40-stopniowym mrozie, a w czerwcu w ogromnym upale. Opowiadając relację jednej z wywózek ksiądz rektor wspomniał, że trzeba było podpisać deklarację, że wyjeżdża się dobrowolnie. Na miejscu rozpoczynała się ciężka praca w sowchozie, walka o wyrobienie normy, także o to, aby otrzymać czarny chleb dla rodziny.

Ksiądz prałat mówił, że i dziś jesteśmy świadkami deportacji na Ukrainie, gdzie trwa wojna. Apelował o wiarę, którą zachowali w tych trudnych czasach Sybiracy, solidarność, przestrzeganie hierarchii wartości, którym wierni byli nasi przodkowie. Apelował o troskę i odpowiedzialność za Kościół.

Spotkanie w hali sportowej szkoły poprowadzili Marcin Gawrysiak, wójt gminy Rudka i Monika Godlewska, dyrektor szkoły wraz z uczniami. Niezwykle przejmujące były okolicznościowe przemówienia. Głos zabrali m.in. Marek Malinowski z Urzędu Marszałkowskiego, Sławomir Jerzy Snarski, starosta bielski, ks. Marian Niemyjski, Józef Panasiuk – Sybirak, Jerzy Bołtuć, Kazimierz Koczewski – król Bractwa Kurkowego

Uczestnicy uroczystości w szkole wysłuchali montażu słowno-muzycznego pod tytułem: „Do Ciebie Polsko wracamy”, w wykonaniu uczniów Zespołu Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego im. Krzysztofa Kluka w Rudce, pod kierunkiem Agnieszki Łempickiej i Krystyny Stępkowskiej oraz Tomasza Paducha na podstawie podkładu muzycznego melodii z filmu Dom. W montażu znalazły się piosenka Syberiada oraz wiersz Wacławy Batowskiej.

O Ziemio Syberyjska

„O Ziemio Syberyjska! Ziemio wiecznie smutna,

Czemu ludzi nam bliskich do zimnego łona

Przykuwasz nieustannie? Czemu tak okrutna,

Że nawet uśmiech dziecka na usteczkach kona?”

Młodzież wspomniała, że w czterech masowych deportacjach od 10 lutego 1940 r. do 20 czerwca 1941 r. wywieziono setki tysięcy naszych rodaków wojskowych, urzędników państwowych i samorządowych, służbę leśną i pracowników rolnictwa, rodziny policjantów, wojskowych, urzędników, kupców i przemysłowców, przeważnie krewnych osadzonych już w obozach, głównie uciekinierów z Polski okupowanej przez Niemców.

Z Rudki i najbliższych okolic zesłano do ZSRR ok. 100 osób. Część już nigdy nie wróciła w ojczyste strony. W pierwszej zsyłce wywieziono ok. 30 osób, a w ostatniej w czerwcu 1941 r. 26 osób.

Montaż zakończono Hymnem Sybiraków i występem Zespołu Pieśni i Tańca „Podlasie” oraz przesłaniem: „Wszystkie wichry historii, ciemne chmury nad Polską są niczym w porównaniu z siłą patriotyzmu i polskości. Siła ducha, wiara w ideały, solidarność z cierpiącymi, poświęcenie, to wartości, które nie przemijają, nie zależą od miejsca i czasu”.