Pierwsze liturgiczne wspomnienie błogosławionych męczenników z Markowej: Józefa, Wiktorii i ich siedmiorga dzieci obchodziliśmy 7 lipca. W sposób szczególny dzień ten obchodzili mieszkańcy Podkarpacia i metropolii przemyskiej, ponieważ samarytanie XX wieku, podczas uroczystej sesji Sejmiku Województwa Podkarpackiego, która odbyła się w Muzeum Zamku w Łańcucie, zostali ustanowieni patronami województwa.

Szczególna sesja

Z inicjatywą ustanowienia bł. rodziny Ulmów patronami Podkarpacia wystąpiły organizacje katolickie archidiecezji przemyskiej, diecezji: rzeszowskiej, zamojsko-lubaczowskiej i tarnowskiej, a w grudniu 2023 r. radni przyjęli uchwałę intencyjną, w której uznali, że Józef i Wiktoria wraz z dziećmi są najlepszymi kandydatami do miana patronów. – Samorząd Województwa Podkarpackiego konsekwentnie od 2008 r. podejmuje inicjatywy związane z promocją rodziny Ulmów w regionie. To budowa muzeum w Markowej, ale też liczne upamiętnienia, konferencje, aż do momentu beatyfikacji – podkreślił marszałek Władysław Ortyl. – 7 lipca to w tym roku szczególny dzień: liturgiczne wspomnienie bł. rodziny Ulmów. To piękny i podniosły dzień, to ważna uroczystość dla mieszkańców Podkarpacia, ale myślę, że też dla mieszkańców całego kraju.

W obradach sejmiku województwa w Muzeum Zamku w Łańcucie wzięli udział licznie zaproszeni goście, wśród których byli: parlamentarzyści, podkarpaccy samorządowcy, przedstawiciele służb mundurowych oraz stowarzyszeń i organizacji.

Wzorem Święta Rodzina z Nazaretu

Dalsza część uroczystości związanych z liturgicznym wspomnieniem i patronatem bł. rodziny Ulmów miała miejsce w kościele św. Doroty w Markowej. Tam odbyła się Msza św. dziękczynna za dar ich beatyfikacji, z prośbą o Boże błogosławieństwo dla mieszkańców Podkarpacia. Modlitwie przewodniczył metropolita przemyski abp Adam Szal, a razem z nim przy ołtarzu obecni byli przedstawiciele archidiecezji przemyskiej: arcybiskup senior Józef Michalik i bp Stanisław Jamrozek, a także ordynariusz rzeszowski bp Jan Wątroba i senior diecezji zamojsko-lubaczowskiej bp Jan Śrutwa.

Podczas Eucharystii sprawowanej w świątyni w Markowej, gdzie spoczywają doczesne szczątki błogosławionych, abp Szal wygłosił okolicznościowe kazanie, w którym zwrócił uwagę wiernych, że męczennicy z Markowej jako rodzina realizowali ideał Świętej Rodziny z Nazaretu. – Pan Bóg zaplanował przyjście Syna Bożego w rodzinie. Pan Jezus urodził się w rodzinie, która zajmowała się Nim z troskliwością, przyjęła Go z wiarą i z miłością – powiedział pasterz Kościoła przemyskiego. – Maryja i Józef prowadzili normalne życie, nacechowane pracą zmierzającą do zapewnienia środków potrzebnych do utrzymania w ówczesnych czasach. Z fragmentów Ewangelii dowiadujemy się, że było to życie zwyczajne, życie związane z tym, iż zawierzyli je Panu Bogu, pełne posłuszeństwa woli Bożej. Przejawiało się to szczególnie w postawach Maryi i Józefa. Stworzyli najlepsze środowisko dla Boga, który stał się człowiekiem. Było to ciepłe ognisko rodzinne, nacechowane atmosferą miłości.

O ducha służby, prawdy i miłości

Jak wyjaśnił abp Szal, przypadające 7 lipca wspomnienie bł. rodziny Ulmów i Rodzina z Nazaretu pokazują nam, że w zamyśle Boga jest właśnie rodzina. Ksiądz biskup nawiązał do słów Jana Pawła II z 16 czerwca 1999 r. w Starym Sączu, który stwierdził, że świętość rodzi się w rodzinie. „Świat potrzebuje rodziny, która będzie pragnąć świętości” – zaznaczył Ojciec Święty. Arcybiskup przemyski wymienił w swoim wystąpieniu cechy, które odnajdujemy w rodzinie Józefa i Wiktorii. To duch służby, uczciwość, dążenie do prawdy i troska o dobro wspólne.

Jak wskazał kaznodzieja, duch służby przypomina nam, że żyjemy nie tylko dla siebie: – Rodzice służą dzieciom, dzieci, kiedy są dorosłe, służą rodzicom. „Kto by między wami chciał stać się wielkim, niech będzie waszym sługą” (por. Mt 20, 26) – to słowa Chrystusa, które spełniają się w kochającej się rodzinie.

Arcybiskup Szal zauważył, że bardzo ważne jest w rodzinie dążenie do prawdy: – Dzisiaj dążenie do prawdy staje się niemodne, ulegamy presji tzw. poprawności politycznej. Rodzina Ulmów uczy nas dążenia do prawdy, choćby tej wyrażonej przez bł. Józefa: „Ja ich nie wyrzucę, to też ludzie”. To prawda fundamentalna, ale nie zawsze stosowana – że każdy człowiek ma swoją godność i trzeba szanować życie od poczęcia do naturalnej śmierci.

Hierarcha zwrócił się też do obecnych w Markowej samorządowców. Oznajmił, że w bł. rodzinie Ulmów znajdziemy troskę o dobro wspólne. – W rodzinie pokazuje się, jak bardzo potrzebna jest troska o dobro współmałżonków i dzieci. Dbamy nie tylko o to, żeby nam było dobrze w rodzinie, ale żeby z nami było w rodzinie dobrze. I to trzeba przenieść także na nasze środowisko, którym jest wieś, miasto, samorząd. Tym była przesiąknięta rodzina Józefa i Wiktorii.

Metropolita przemyski przypomniał, że przyjmując patronat nad województwem, bł. Ulmowie będą patronami naszych rodzin: – W nich mamy szukać prawdy, troski o dobro wspólne, tam mamy służyć sobie nawzajem. Są dla nas przykładem wzajemnej miłości i odwagi otwarcia się na drugiego człowieka i Pana Boga.

Na koniec abp Szal poprosił, by trwające w nas dziękczynienie za beatyfikację przerodziło się w pracę nad tym, aby nasze wspólnoty były kochającą się rodziną – nie tylko w domu, ale i we wszystkich miejscach, do których idziemy.

Niech patronuje rodzinom Podkarpacia

Na zakończenie Mszy św. biskupi przeszli przed ołtarz, przy którym znajdują się relikwie bł. rodziny Ulmów, by w obecności władz województwa i wszystkich zgromadzonych wiernych zawierzyć mieszkańców Podkarpacia opiece nowych patronów.

Całość uroczystości w kościele św. Doroty w Markowej dopełnił koncert w wykonaniu kwartetu z Filharmonii Podkarpackiej. Warto dodać, że w dniu liturgicznego wspomnienia bł. rodziny Ulmów, a także w dniu kolejnej rocznicy zawarcia sakramentu małżeństwa przez Wiktorię i Józefa, podczas każdej Mszy św. w markowskiej świątyni małżonkowie odnawiali swoje ślubne przyrzeczenia.

Choć dzień pierwszego liturgicznego wspomnienia bł. rodziny Ulmów i nadanie ich patronatu Podkarpaciu stały się czasem kluczowym dla tej uroczystości, to w Markowej świętowanie rozpoczęto już 6 lipca. Parafia zorganizowała piknik rodzinny oraz Wieczór Błogosławieństw, czyli modlitwę przez wstawiennictwo błogosławionej rodziny Ulmów przed Najświętszym Sakramentem. Podczas nabożeństwa swoim poznawaniem Józefa, Wiktorii i ich siedmiorga dzieci dzielili się ks. Witold Burda, postulator procesu beatyfikacyjnego Ulmów, i s. Maria Elżbieta Szulikowska, autorka licznych publikacji poświęconych samarytanom XX wieku.

* * *

Błogosławiona rodzina Ulmów to przykład wierności Bogu i miłości do drugiego człowieka, które dokonały się przez męczeńską śmierć 24 marca 1944 r. Była ona efektem ukrywania osób narodowości żydowskiej przed Niemcami. Proces beatyfikacyjny Ulmów trwał od 2003 r., a 17 grudnia 2022 r. papież Franciszek zatwierdził dekret o męczeństwie całej rodziny. Beatyfikacja Józefa, Wiktorii i ich siedmiorga dzieci odbyła się 10 września 2023 r. w Markowej.